Interview Ellen ten Damme - vervolg

Interview Ellen ten Damme 
 
Geboren: 7 oktober 1967, in Warnsveld (bij Zutphen)
Opleiding: Kleinkunstacademie in Amsterdam
Prijzen: in 2010 de Gouden Notekraker voor Cirque Stiletto en haar cd Durf jij?
Bekend van: film- en tv-rollen in o.a. Pleidooi en All stars. Speelde op Pinkpop, Lowlands, en in Het Concertgebouw. Trad op met orkesten, big bands en circus – Cirque Stiletto I en II. Daarnaast maakte ze cd’s Het Regende Zon en Berlin. Volgend seizoen gaat ze voor het eerst solo het theater in Thuis bij Ellen is te zien op 22 mei 2015 in de Rijswijkse Schouwburg.
Privé: heeft een relatie met fotograaf Danny Ellinger, en woont op een woonboot, samen met haar ekster Arie. 
 
‘Het mag never nooit saai zijn’
 
Ellen ten Damme is op de eerste plaats zangeres. Ze speelt viool, piano en gitaar en schrijft liedjes. Ze kiest in het leven bewust voor het bewandelen van haar eigen pad, voor het maken van haar eigen dingen. ‘Ik wil graag iets creëren dat er nog niet is.’ 
 
Na de grote show Cirque Stiletto II, waarin Ellen ten Damme omringd werd door muzikanten, dansers, acrobaten en andere circusartiesten, kiest ze volgend seizoen voor het tegenovergestelde: een soloshow. ‘Mijn voorstellingen zijn altijd een reactie op het voorgaande, als contrast. Met niks meer dan mezelf, dit keer. Maar het moet evengoed spectaculair worden. Of misschien is dat niet het goede woord. Het mag never nooit saai zijn. Eigenlijk is het idee van de show dat je niks nodig hebt. Dat het publiek een kijkje achter de schermen krijgt. Hoe nummers ontstaan, hoe het bij mij thuis is. Ik ga verhalen vertellen, zoals over ekster Arie die bij mij woont en mijn gehandicapte zusje. Persoonlijke verhalen.’
 
Door tot het goed is
Ten Damme is nu 46 en met veel ironie concludeert ze dat optreden inmiddels wel haar beroep genoemd kan worden. ‘Je zou er bijna een midlife crisis van krijgen. Ah, daar kan ik het óók over hebben, over ouder worden. Ik wil vooral dat Thuis bij Ellen gezellig wordt. Een beetje meer richting cabaret, met hier en daar liedjes. Maar met meer spreektekst dan voorheen.’ Ze zoekt altijd een uitdaging in een nieuwe productie en dit is nu de oefening. ‘Ik moet het allemaal nog schrijven hè?!’
Natuurlijk zijn er in dat proces de nachtmerries: dat er niks komt, dat het niet lukt. Die zijn er eigenlijk voor elk nieuw project. Maar Ellen ten Damme heeft zo veel eergevoel dat ze net zo lang doorwerkt aan een show totdat hij helemaal naar haar zin in. Tot het wel goed is. ‘Het fijne van theater is dat je er veel kanten mee op kunt. Je kunt allerlei soorten werelden creëren. Straks heb ik de vrijheid om nummers korter of langer te maken. Om ter plekke grappen en grollen te verzinnen met het publiek. Die ultieme vrijheid wil ik uitbouwen tot een avondvullend programma.’
 
Een avontuurlijk leven
Ze heeft het van horen zeggen, want zelf herinnert zij het zich niet, maar Ten Damme riep vroeger tegen iedereen die het wilde horen dat ze een beroemde zangeres en filmster zou worden. Al speelde ze als kind wel veel alleen. ‘Ik kon me prima vermaken in mijn eentje. Toen ik heel klein was speelde ik in een hoekje met Mens-erger-je-niet-poppetjes. Ik had helemaal geen ruimte nodig. Let maar niet op mij? Misschien, ja. In het dagelijks leven voel ik sowieso niet erg de behoefte om de aandacht op mij te vestigen.’ 
Op school haalde ze goede cijfers en ze ging daarna keurig Nederlands studeren. ‘Die studie was bijzaak. Ik zat in een bandje en dat vond ik veel leuker. Ik wilde voor mezelf een avontuurlijk leven. Dat was mijn enige doel. Niet elke dag naar hetzelfde kantoor met dezelfde mensen. Of huisvrouw worden, dat leek me niks. Ik wilde veel reizen, mooie dingen maken. Het zigeunerachtige in theater, film en muziek sprak me heel erg aan. De boeken van Thea Beckman over troubadours in de Middeleeuwen inspireerde me ook enorm. En Alleen op de wereld. Ik vind het nog steeds interessant.’
 
(Vervolg van het) interview met Ellen ten Damme
 
‘Artiest zijn is wat bij mij past’
 
Zangeres Ellen ten Damme heeft altijd zin op om te treden. ‘Ik word natuurlijk wel eens wakker met hoofdpijn, of ik voel met niet lekker. Optreden is dan mijn medicijn. Dan is die hoofdpijn zo weg. Het is de ultieme afleidingsmanoeuvre. Het kost veel energie, je geeft veel weg op een avond. Dat is wel een zwaar als je zelf moe bent. En toch. Een paar uur voordat de voorstelling begint, krijg ik vanzelf zin. Ik ruik de zaal, en voel de vibe. Ik vind het een leuke afspraak, het theater. We gaan er een fijne avond van maken, denk ik dan. Ja, ik heb een feestelijk beroep. Wie weet heeft het leven dan voor even zin. Ik ben blij dat ik geen parkeerwachter ben die mensen alleen boos maakt. Of in de regering zitten, waar je het toch nooit goed doet. Dat zou ik heel moeilijk vinden.
 
Braaf oefeningen doen
Haar hele dag staat in het teken van ’s avonds presteren. Mensen realiseren zich vaak niet dat je twaalf uur op een dag onderweg bent voor een voorstelling. Vertrekken rond een uur of twee om de files vóór te zijn, in het theater spullen klaarzetten, soundchecken enzovoort. ‘Het is een gedisciplineerd soort riedel die je afdraait om optimaal te kunnen presteren. Minstens drie uur voor aanvang wil ik eten. Want daarna wil ik nog minimaal een uur oefeningen doen om warm te worden en nog een uur inzingen. Ik ben zo braaf geworden dat ik best lang bezig ben met de voorbereiding. Dat vind ik niet erg, want ik heb een doel. Ik heb spijt als ik niet goed presteer. In die zin ben ik steeds serieuzer geworden in mijn werk. Mensen verwachten iets van mij. Ik heb voor mijn gevoel iets hoog te houden.’
Na afloop signeert Ten Damme vaak nog cd’s. ‘Ik ben vaak de laatste die weggaat uit het theater, haha.’
 
Behoefte aan stilte
Al hoewel het contrast groot is – zo sta je voor een zaal vol applaudisserende mensen, zo zit je in je eentje in de auto terug naar huis – heeft Ten Damme er geen last van. Bovendien is ze nooit echt alleen, ze wordt altijd gereden door een chauffeur. Maar ze vindt het wel heerlijk om in het donker terug te rijden. ‘Ik heb nooit het gevoel dat het eenzaam is. Ik snap het wel, maar ik vind het juist heerlijk om na de euforie en de vreugde de rust te hebben van de nacht. Dat contrast is voor mij precies goed. Ik heb juist die stilte nodig. Ik wil dan ook geen muziek horen. Niks. Ik heb zelfs een stilte-koptelefoon tegenwoordig. Die haalt ook nog de ruis van het autorijden weg.’
 
Geen plan b
Nu is Ellen ten Damme succesvol en doet ze vol overgave haar eigen dingen. Had ze dat beeld ook toen ze nog op de Kleinkunstacademie zat? ‘Ik dacht niet aan alternatieven, had geen plan b. Ik zou het nog steeds niet weten wat ik anders zou moeten doen. soms denk ik wel eens: goh, was ik maar schaapherder of bloemist. Lekker overzichtelijk. Maar als ik er dan iets langer over nadenk, weet ik: nee. Artiest zijn is wat bij mij past. Wat wel een verschil is met vroeger is dat ik niet meer denk dat ik alles moet aanpakken wat op mijn pad komt, “omdat het goed is voor mijn carrière”. Als het in mijn plan past, doe ik het. Anders niet. Ik kies mijn eigen weg.’
 
Tekst: Rinske Wels
Foto: Sander Nagel

Winkelmandje

U heeft geen voorstellingen in uw winkelmandje.

Er is iets misgegaan met het laden van dit evenement. Probeer het later nogmaals.